Dünya Tabipler Birliği: Hekimler, mahpusların beden aramasına katılmamalı

Pazartesi, 26 Aralık, 2016

Dünya Tabipler Birliği, cezaevlerindeki “beden boşluğu aramaları”na hekimlerin katılmaması gerektiğini belirtti.

Dünya Tabipler Birliği (DTB), mahkum ve tutuklulara yönelik “beden boşluğu aramaları”nda, hekimlerin yer almaması gerektiğini belirtti. Hekimlerin aramalarda yer almasının, mesleğin etik standartlarının ihlal etme olasılığı taşıdığına dikkat çekildi.

DTB, Ekim 2016’da Tayvan’da düzenlenen 67’nci Genel Kurulu’na, mahkumlara yönelik, “beden boşluğu aramaları”na ilişkin açıklamasını güncelledi.

‘HEKİMLERİN ARAMAYA YAPMASI ETİK KURALLARI İHLAL EDER’

Güvelik gerekçesiyle yapılan bu aramaların, sağlıkla ilgisi olmadığını belirten DTB açıklamasında, “Beden boşluğu aramasına katılması yönünde bir talep, hekimi, mesleğinin etik standartlarını ihlal etme olasılığını da içeren hassas bir konuma yerleştirir. Sonuçta bu tür işlemlere hekim katılımı ancak istisnai durumlarda gerçekleşmelidir” denildi.

Aramaların yalnızca gerekli eğitimi almış kişiler tarafından yapılması gerektiğini vurgulayan DTB, “olağandışı ve çok özel durumlar” haricinde aramalarda hekimlerin yer almamasının altını çizdi.

‘MAHKUMUN ZARAR GÖRME RİSKİ VARSA HEKİM ARAMAYA KATILABİLİR’

DTB, aramanın daha az vasıflı biri tarafından yapılması durumunda mahkumun zarar görme ihtimali varsa hekimin aramaya katılabileceğini kaydetti.

Açıklamada, “Örneğin aranılacak kişi hamileyse ya da ileri derecede hemoroidi varsa, tıbbi nitelik taşımayan bu arama işlemi mahkuma zarar gelmemesi için bir hekim tarafından yapılabilir. Böyle bir durumda hekim durumu mahkuma açıklamalıdır. Hekim mahkuma ayrıca bu işlemi hastasına bakım sağlayan bir hekim olarak değil, normal hasta-hekim ilişkilerinin söz konusu olmadığı, cezaevi yetkililerinin isteği üzerine ve kendi güvenliği için yaptığını anlatmalıdır” ifadelerine yer verildi.

Zorla yapılan aramaların etik açısından kabul edilemez olduğunu belirten DTB, hekimler bu tip aramalarda yer almaması gerektiğine dikkat çekti.

TÜM DÜNYA DEVLETLERİNE ÇAĞRI

Tüm hükümetlere çağrı yapan DTB, beden aramalarında ultrason gibi alternatif yöntemlerin kullanılmasını önerdi. Açıklama hükümetlere şu çağrı ve önerilerde bulunuldu:

“Dünya Tabipler Birliği tüm hükümetlere ve kamu güvenliğinden sorumlu mercilere aşırı rahatsızlık yaratıcı aramaların kişi mahremiyetine ve onuruna yönelik ciddi ihlal anlamı taşıdığını, ayrıca fiziksel ve psikolojik hasar riskini de barındırdığını kabul etmeleri çağrısında bulunur. Dünya Tabipler Birliği, kamu güvenliğini tehlikeye atmaksızın, aşağıdaki önerilere uyulmasını talep eder:

– Mahkumların rutin aranmasında ultrason ve diğer taramalar dahil alternatif yöntemler kullanılmalı, beden boşluğu aramalarına yalnızca son çare olarak başvurulmalıdır.
– Güvenilirliği kuşkulu, aşağılayıcı bir işlem olarak anüsün incelenmesi için mahkumu aynalar üzerinde çömelmeye zorlama uygulaması yasaklanmalıdır.
– Beden boşluğu mutlaka aranacaksa sorumlu kamu görevlisi bu aramanın mahkumla aynı cinsiyetten ve bu işlemi güvenli biçimde yapabilecek yeterli tıbbi bilgi ve becerilere sahip personel tarafından yapılmasını sağlamalıdır.
– Aynı sorumlu kişi ilgili kişinin mahremiyetine ve saygınlığına özen gösterilmesini sağlamalıdır.
– Beden boşluğu aramalarına hekim katılımı ancak istisnai durumlarda sağlanmalıdır. Böyle durumlarda arama görevi hekimin tıbbi hizmet görevinden ayrı tutulmalıdır.”

Gazete Duvar 22.12.2016